Tags: Franciszek Chorin | medycyna wojskowa

Dr Franciszek Chorin (Horain) urodził się około 1802 r. na Węgrzech, we wsi Buzad, koło Arad (Siedmiogród, obecnie Rumunia). Był synem pułkownika Zygmunta Franciszka i Marianny z d. Tertoelitz. Prawdopodobnie prawdziwe węgierskie nazwisko to Horanyi. Taką hipotezę przedstawil dr Arpad Zsigmondy z Uniwersytetu w Budapeszcie. Według Niego Horain to niemiecki zapis fonetyczny węgierskiego nazwiska Haranyi (wym: Horaańi).

9 maja 1824 r. (jako Horain) uzyskał dyplom doktora medycyny i chirurgii na Uniwersytecie Fryderyka Wilhelma w Berlinie. Na uczelni tej studiowało wielu Polaków. Rok wcześniej doktorat uzyskał znany wielkopolski lekarz dr Karol Marcinkowski. W czas jakiś po studiach znalazł się na ziemiach polskich i tutaj poślubił Aleksandrę Turchetti, pochodzącą z mediolańskiej rodziny osiadłej w Polsce w czasach Stanisława Augusta.
Z małżeństwa tego córka Emilia, urodzona w Warszawie 14 marca 1830 r., od 1852 r. żona Marcina Bieguńskiego, urzędnika w Biurze Naczelnika Powiatu Siedleckiego oraz syn Aleksander.
Zgłosił akces do Powstania. 18 lipca 1831 r. mianowany lekarzem batalionowym, 28 sierpnia awansował na lekarza sztabowego. Obowiązki lekarskie wypełniał w Ambulansie Nr 4. 17 września został odznaczony Złotym Krzyżem Orderu Virtuti Militari z nr. 2989.
Po upadku Powstania osiadł w Krasówce k. Łomaz, majątku ziemskim, którego posesorem był jego teść Ludwik Turchetti. Tutaj 5 października 1832 r., na zapalenie płuc, zmarła mu żona, a w marcu następnego roku dziewięciomiesięczny syn Aleksander. W 1833 r. Rada Tymczasowa Lekarska Królestwa Polskiego przyznaje mu prawo wykonywania zawodu. Zaraz po tym osiedla się w Węgrowie i tutaj 14 maja 1835 r. poślubia Izabelę Cecylię Smorągiewicz, córkę miejscowego aptekarza i właściciela słynnego Domu Gdańskiego.
W małżeństwie tym urodziło się kilka córek i dwu synów – Władysław, zmarły w lutym 1858 r. (uczeń II klasy Szkoły Siedleckiej) i Romuald Artur poległy w Powstaniu Styczniowym, najprawdopodobniej w bitwie pod Siemiatyczami.
Franciszek Chorin zmarł w Węgrowie 14 stycznia 1880 r. o godzinie 11 rano (na pomniku wykuto błędną dzienną datę zgonu).

Włodzimierz Bieguński

Share Link: